Eerste oplevercontroles voor Energielabel Nieuwbouw

November Update

De eerste oplevercontroles van nieuwbouwprojecten binnen de pilot Energielabel Nieuwbouw zijn achter de rug. Het is nog te vroeg voor een oordeel over de opleverkwaliteit, maar over de oplevercontrole zelf is al voldoende te vertellen. Eerste conclusie: marktpartijen zullen zich gedegen moeten voorbereiden op deze controles, die worden uitgevoerd door gecertificeerde controleurs/opnemers/adviseurs. Het is belangrijk dat men weet wat zo’n oplevercontrole inhoudt. Een korte inventarisatie.

Vanuit het implementatietraject, waaraan zeventien nieuwbouwprojecten (twaalf woningbouw- en vijf utiliteitsbouwprojecten) meedoen, hebben de eerste deelnemers een oplevercontrole ervaren. De uitvoering is in handen van onafhankelijke (binnenkort gecertificeerde) adviseurs met hulp van het officiële opnameprotocol. Dit protocol is opgesteld door kennisinstituut ISSO in opdracht van Agentschap NL. Elke opname moet binnen het opleverproces zorgvuldig worden ingepland, waarbij de uitvoerder rekening moet houden met een controle van één tot twee uur per woning. Zodra het opleverproces vertragingen kent, zal men ook de controles uitstellen, wat tot een uitgestelde oplevering en dus afgifte van het Energielabel leidt.

Tijdens de oplevercontrole zullen controleurs – conform het protocol – steekproefsgewijs één of enkele woningen van het project op verschillende onderdelen doormeten. De afwijkingen die in de eerste controles zijn aangetroffen, verschillen per project. Zo constateerden de controleurs nu bijvoorbeeld dat de leidinglengtes voor warm tapwater afwijken van de uitgangswaarde, dat er een andere ketel hing en dat er radiatoren in plaats van vloerverwarming waren geplaatst. Ook zaken als kierdichting, oriëntatie van het gebouw en de afmetingen worden gecontroleerd omdat die zaken een relevant effect hebben op de uiteindelijke resultaten.

Weet een controleur na een opname in de woning direct of de woning aan de vooraf berekende EPC en het daaraan gerelateerde Energielabel voldoet? Nee, omdat de schriftelijke bewijzen veelal nog niet of onvoldoende zijn aangeleverd. Wel kan de controleur op basis van waargenomen afwijkingen – zoals een andere ketel, afwijkende afmetingen of oriëntatie van het gebouw, grotere glasoppervlakken – inschatten of de EPC gaat veranderen. Bij een woning met een EPC die dicht bij een labelgrens (bijvoorbeeld 0,59) ligt, wordt het wel of niet halen van een vooraf beloofd Energielabel kritisch.

Na de metingen in de praktijk nemen de controleurs ook het projectdossier door. Juist die ‘papieren controles’ moeten uiteindelijk, in combinatie met de fotografisch vastgelegde bewijzen, aantonen of het bouwwerk overeenkomt met de aannames die in de EPC-berekening staan. De ‘papieren controles’ nemen gemiddeld drie à vier uur per gecontroleerde woning in beslag. Afhankelijk van de afwijkingen die men aantreft, zal men een herberekening van de EPC moeten uitvoeren.

Ontwikkelaars en aannemers doen er verstandig aan om zich zo spoedig mogelijk op de hoogte te stellen van het opnameprotocol, zodat zij weten welke onderdelen bepalend zijn voor het uiteindelijke Energielabel. Vervolgens kunnen zij op basis daarvan hun processen stroomlijnen. Dat is nodig omdat veel uitvoerders zich op dit moment onvoldoende bewust zijn van de inspanningen die zij moeten leveren en de procedures die zij moeten doorlopen.

Tijdens elk bouwproject vinden veranderingen plaats, omdat wensen en inzichten van opdrachtgevers en kopers tijdens het proces veranderen. Om de invloed van die wijzigingen te ondervangen, kan men vlak voor de oplevercontrole een nieuwe EPC-berekening laten maken waarin al deze wijzigingen zijn meegenomen. De uitkomst moet uiteraard minimaal voldoen aan de wettelijk geldende EPC. Maar als de koper een woning met een betere EPC is beloofd, zal men ook die belofte moeten nakomen. Er zijn straks ongetwijfeld projecten waar herstelwerkzaamheden nodig zijn, wil men de vooraf berekende EPC met het daaraan gerelateerde Energielabel kunnen waarmaken. Zaken als kierdichting kan men vaak nog wel verbeteren. Ook een cv-ketel kan nog worden vervangen. Maar tekortkomingen in de isolatie, ontbrekende vloerverwarming, of afwijkende leidinglengtes zijn lastig te repareren. Een andere manier om het vooraf beloofde Energielabel te kunnen afgeven, is om de ontbrekende punten te compenseren door bijvoorbeeld PV-panelen te plaatsen.

In opdracht van Agentschap NL, en in nauwe samenwerking met de partners van Lente-Akkoord, vindt toetsing plaats van het officiële opnameprotocol ten behoeve van het Energielabel Nieuwbouw. Dit gebeurt tijdens een pilot waarin 12 woningbouw- en 5 utiliteitsprojecten zijn opgenomen. Het project dient als voorbereiding op de invoering van de herziene EPBD. Na invoering van deze EPBD-wetgeving moet alle nieuwbouw bij oplevering zijn voorzien van een Energielabel. Dit biedt de toekomstige eigenaar van een woning of gebouw een belangrijke controlemogelijkheid of het bouwwerk aan de vooraf beloofde energieprestatie voldoet.

PARTNERS

NEPROM NVB Bouwend Nederland Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties